De apostelen Bartolomeüs, Filippus en Tomas
Plaats in de kerk: linkerzijbeuk
F. Nicolas & Zonen, 1926-1927
Tomas
Het verhaalTomas komt enkele keren voor in de evangelieverhalen. Het bekendst is de passage waarin de apostelen de opgestane Jezus hebben gezien. Tomas was er niet bij en gelooft het daarom niet. Hij zegt: ‘Alleen als ik de wonden van de spijkers in zijn handen zie en met mijn vingers kan voelen, en als ik mijn hand in zijn zij kan leggen, zal ik het geloven.’ Een week later verschijnt Jezus nogmaals. Nu is Tomas er wel bij. Jezus verzoekt hem de wonden te bekijken en bevoelen, en zegt vervolgens: ‘Omdat je me gezien hebt, geloof je. Gelukkig zijn zij die niet zien en toch geloven.’ De uitdrukkingen ‘een ongelovige Tomas’ en ‘eerst zien dan geloven’ zijn afgeleid van deze gebeurtenis. Veel kunstenaars zijn erdoor geïnspireerd.
Uiteindelijk wordt Tomas een gedreven geloofsverkondiger en doet in die hoedanigheid India aan. Hij zou daar zijn gedood met speren of lansen, nadat hij de vrouw van een heidense koning heeft bekeerd. Zijn stoffelijk overschot is overgebracht naar Edessa (Zuidoost-Turkije), een stad waar in opdracht van Tomas het evangelie verkondigd zou zijn.
In 1945 vinden twee boeren bij Nag Hammadi in Egypte een kruik met oude Koptische geschriften. Een ervan blijkt een nog onbekend evangelie van Tomas. Er wordt gesproken van het vijfde evangelie.
De afbeelding
Tomas, met een weelderige haardos en een baard, staat rechts op het raam. Hij toont een geopend evangelieboek, maar ook een winkelhaak, het attribuut van de architecten. Dit verwijst naar een legende, die zich afspeelt in India. Koning Gundaforus draagt Tomas op een paleis te bouwen en stelt royaal geld beschikbaar. Tomas bouwt echter geen aards maar een hemels paleis, door de koning tot het christendom te bekeren. Het bouwgeld gaat naar de armen.
In het evangelie van Johannes wordt Tomas ‘tweeling’ genoemd (Grieks: Didymus). Het onderschrift verwijst hiernaar.
- meer informatie
volgende : de apostel Filippus
vorige :de de apostel Andreas
klik op foto voor vergroting