St.Vincentiuskerk Deursen

de glazenier

De drie ramen in het priesterkoor zijn ontworpen door Dominicaner pater Raymund van Bergen, die in het Dominicanerklooster in Zwolle woonde. Hij is geboren in 1883 in 's Hertogenbosch en is gestorven in Zwolle in 1978

"De onder zijn kloosternaam Raymundus of Raymond bekend staande kunstenaar Fons van Bergen kreeg in 1910, na zijn ­intrede in de Dominicaner orde, toestemming een kunstopleiding te volgen aan de Kunstakademie te Düsseldorf. Hij studeerde daar tot in 1914. Na het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog keerde hij terug naar Nederland, vestigde zich aanvankelijk te Venlo en daarna, vanaf 1919, in het Dominicanerklooster in Zwolle, waar hij tot zijn dood zou blijven wonen en werken.

In 1918 begon Van Bergen gebrandschilderd glas in lood te ontwerpen waarbij hij zich geïnspireerd toonde door het voor­beeld van de grote 'vernieuwers van de monumentale kunst' zoals hij ze in zijn eigen publikaties omschreef en in zijn geval door dat van Jan Toorop.

De ramen die hij in de jaren twintig en dertig maakte, tonen gestileerde, tweedimensionale voorstellingen waarin de monu­mentale figuren meestal frontaal zijn geplaatst. De tekening is eenvoudig en streng en de loodlijnen volgen de contouren. Grisaillering is spaarzaam toegepast, waardoor de ramen de indruk wekken van een helder en kleurrijk mozaïek. Ze vormen aldus een voortzetting van de wand.

Voorbeelden daarvan zijn de vroegste ramen van zijn hand voor het koor van de Jozef­kerk te Alkmaar (1918), zijn ramen in de Vincentius Martelaar­kerk te Deursen (1921-1925) en de ramen in de Dominicaner Thomas van Aquinokerk te Zwolle (1926-1929).

De daarop volgende vensters tonen echter een veranderde benadering van de achtergrond. De vlakheid ervan wordt vervangen door een illusoire ruimtelijkheid." (Carine Hoogveld)

"Van Bergen verzette zich tegen wat hij het verval van de glasschilderkunst noemde.
Toen omstreeks 1850 de belangstelling voor de glasschilderkunst weer ontwaakte, werden "met een gemakkelijkheid die de nieuwere instrumenten toelieten figuren op het glas gepenseeld en tot prachtige voorstellingen uitgestreken." Daartegenover plaatste van Bergen zijn credo "het moderne glasvenster wil, evenals het antieke, meer door kleur werken dan door de voorstelling om door de kleur de stemming in de ruimte te verhogen en te verheerlijken." Er moet niet op glas geschilderd worden, maar het venster dient te worden samengesteld uit stukken gekleurd glas, in lood gevat, en alleen waar nodig kan een tekening worden aangebracht en ingebrand. De tekening zij eenvoudig en monumentaal; de loodverbinding verhindert al het overbodige; het glasmozaiek dwingt tot een decoratieve vorm." (Kees Brakkee O.P. 'met het oog op de ramen van de Dominicanerkerk in Zwolle')

De Nederlander Johan Thorn Prikker behoorde tot de eersten die deze omslag in de glasschilderkunst te weeg brachten.